CÁC LOẠI CÂY THUỐC NAM HỖ TRỢ BỆNH DẠ DÀY

Phân biệt thuốc nam và thuốc bắc
Thuốc bắc là thuốc được nhân dân ta gọi từ thời xa xưa, dùng để chỉ các loại thuốc sử dụng trong đông y của Trung Quốc. Thuốc bắc được sử dụng rộng rãi ở những nước có ảnh hưởng nền văn hóa Trung Hoa và trong cộng đồng người Hoa.  

Thuốc nam là những vị thuốc xuất phát từ trong nước, là những cây trồng bản địa rất quen thuộc với người Việt Nam. Một số nơi ở miền Nam còn gọi thuốc Nam là thuốc vườn, vì có thể kiếm quanh vườn. Thầy thuốc nổi tiếng Hải Thượng Lãn Ông, ông tổ của nghề y dược Việt Nam đã từng nói: "Nam dược trị Nam nhân", tức thuốc Nam dùng chữa bệnh cho người Nam, chính là ý chỉ các vị thuốc trong nước.  

Chè dây
Chè dây (hay còn gọi là trà dây, thau rả) là một loại cây dây leo thuộc họ Nho, được nhân dân các vùng núi phía Bắc dùng làm bài thuốc dân gian chữa đau dạ dày lâu đời.

Theo các tài liệu y học cổ truyền, Chè dây có vị ngọt tính mát, vào hai kinh tỳ và vị, có tính chất thanh nhiệt, giải độc, tiêu viêm, làm lành vết loét và giảm đau. Chuyên dùng điều trị cho bệnh nhân bị viêm loét dạ dày, hành tá tràng, trào ngược dạ dày thực quản, ăn uống khó tiêu, ợ hơi ợ chua. Đặc biệt, Chè dây chứa hàm lượng Flavonoid cao có khả năng diệt vi khuẩn HP (Helicobacter pylori) rất hiệu quả.

Phân bố, thu hái và chế biến: Chè dây mọc hoành thảo và phát triển tự nhiên ở vùng núi cao như Sapa, Cao Bằng, Hà Giang... Người ta thu hái toàn bộ thân lá quanh năm, cắt ngắn rồi phơi khô hoặc ủ men làm trà để pha nước uống hàng ngày.

(Hình ảnh cành, lá hoặc chè dây khô)

Dạ Cẩm
Cây Dạ Cẩm còn được gọi là cây loét mồm, đạm trúc hằng, cây chạm ngoắc. Tên khoa học là Hedyotis capitellata Wall.

Theo các tài liệu ghi chép xưa, Dạ Cẩm có vị ngọt hơi đắng, tính bình, tác dụng thanh nhiệt, giải độc, giảm đau, tiêu viêm, làm dịu vết loét và trung hòa axit dạ dày. Cây chuyên được nhân dân sử dụng để làm thuốc chữa đau dạ dày, viêm loét dạ dày, ợ chua, trào ngược thực quản, làm lành các niêm mạc bị tổn thương.

Phân bố, thu hái và chế biến: Cây Dạ Cẩm mọc hoang ở nhiều vùng núi phía Bắc như Lạng Sơn, Bắc Giang, Thái Nguyên... Người ta thường thu hái toàn bộ cây (trừ rễ) vào mùa hè thu khi cây đang ra hoa, đem phơi hoặc sấy khô để dùng dần.

Một số đơn thuốc đơn giản từ Dạ Cẩm chữa bệnh dạ dày:

Điều trị viêm loét dạ dày, ợ chua: Dùng Dạ Cẩm khô 20 - 30g, sắc với 500ml nước, chia làm 2 - 3 lần uống trong ngày. Uống trước bữa ăn hoặc khi đang đau.

Bài thuốc cao Dạ Cẩm giảm đau tức thì: Lá Dạ Cẩm khô 7kg, đường kính 2kg, mật ong 1kg. Nấu Dạ Cẩm với nước thành cao lỏng, cho đường vào cô lại, cuối cùng thêm mật ong. Mỗi ngày uống 2 - 3 lần, mỗi lần 10 - 15ml trước bữa ăn.

Chữa trào ngược, rát vùng thượng vị: Dùng Dạ Cẩm 20g, Chè dây 20g, Cam thảo dây 10g. Sắc uống hàng ngày, dùng liên tục từ 2 - 3 tuần để ổn định niêm mạc.